KOŁO SZACHOWE

Zajęcia koła szachowego: 

 

KOŁO SZACHOWE „ SZACH I MAT”

Historia szachów w skrócie
Gra zwana szachami powstała w trzecim ćwierćwieczu VI wieku naszej ery.
Taką datę podaje znany angielski historyk H.J.R. Murray w dziele History of chess.
Kolebką szachów są Indie. Stamtąd dotarły one do Persji, gdzie w krótkim czasie zyskały sobie wielu zwolenników. Po podbiciu Persji przez Arabów szachy rozprzestrzeniły się na inne kraje. Gra w szachy została wzbogacona o nowe sposoby rozgrywania partii, przede wszystkim przez arabskich entuzjastów tej gry. Do Europy szachy dotarły już w VIII-IX wieku, początkowo do Hiszpanii, Włoch i Francji, potem do Niemiec, Anglii i Skandynawii. W Rosji znane były już w IX wieku, dokąd przywędrowały bezpośrednio ze wschodu. Na podstawie wzmianek w literaturze przypuszcza się, że szachy dotarły do Polski w XII wieku, za panowania Bolesława Krzywoustego. Umiejętność gry w szachy uznawana była za zaletę i zyskała sobie wysoką rangę na dworze królewskim .W Europie szczególny rozkwit szachów rozpoczął się w XVI wieku. Na wzrost zainteresowania nimi miała wpływ, poza innymi czynnikami, zmiana zasad gry zaproponowana przez włoskich szachistów w końcu XV wieku. Zmiana ta dotyczyła tylko ruchów dwóch figur, ale w istotny sposób wpłynęła na atrakcyjność gry. Hetman z najsłabszej figury-poruszającej się tylko o jedno pole na ukos-stał się najsilniejszą figurą, zwiększono też zasięg działania gońca. Mając na względzie dalsze uatrakcyjnienie gry, wprowadzono specjalne posunięcie – roszadę. Po wprowadzeniu zmian zasad rozgrywania partii, pierwszy podręcznik gry w szachy według nowych zasad opracował Lucena w 1497 roku. Następnie w 1512 roku Damiano, w 1561 Ruy Lopez a w 1601Alessandro Salvio wydali swoje publikacje. Pierwszy w Polsce podręcznik gry w szachy opracował na początku XVIII wieku Jan Ostroróg, jednakże nie został on opublikowany. Dopiero w 1835 roku wydano drukiem polski podręcznik gry w szachy, którego autorem był Kazimierz Krupski.
Źródło: Mirosława Litmanowicz "SZACHY"
M.A.W. Warszawa 1987
Organizacja zajęć

Zajęcia z koła szachowego odbywają się 2 razy w miesiącu w soboty od godz. 9.00 do 11.00 w świetlicy szkolnej. Podczas zajęć dzieci poznają podstawy i taktykę gry w szachy a także ukierunkowane są na własny sposób myślenia. Udział w zajęciach jest dobrowolny. Biorą w nich udział uczniowie klas 1-6 Szkoły Podstawowej w Zdziechowie.

Opiekunem koła szachowego mgr Monika Berlik
Nauka gry w szachy

Nauka gry w szachy stwarza uczniom nieograniczone możliwości wykazania inicjatyw, ćwiczy pamięć, koncentruje uwagę, a ponad to inicjuje sytuacje wymagające abstrakcyjnego myślenia. Szachy wyrabiają umiejętność panowania nad sobą, uczą wytrwałości, poczucie odpowiedzialności za własne decyzje, odwagę. Uczą myśleć obiektywnie i nie lekceważyć żadnego przeciwnika. Nauka gry w szachy wpłynie na lepszy rozwój logicznego myślenia uczniów, a przez to ułatwi rozumienie treści matematycznych.

Szachy

1. Doskonalą logiczne myślenie: każdy ruch powoduje określone konsekwencje na szachownicy dla grającego.
2. Wyrabiają umiejętność spójnego działania: ruchy grającego obejmują całą szachownicę, a między figurami zachodzą określone relacje – pojawiają się szanse, które można wykorzystać dzięki silnym stronom ustawienia własnych bierek oraz zagrożenia, wynikające ze słabości tego ustawienia.
3. Uczą racjonalnego planowania i kreatywnego rozwiązywania problemów: każdy zamiar musi być poparty chłodną kalkulacją, ale niekiedy to właśnie nieszablonowe zagrania prowadzą do końcowego sukcesu.

Cele kola szachowego

1.Głównym celem zajęć jest wspomaganie i ukierunkowanie rozwoju dziecka w zakresie: rozbudzanie zaciekawienia dzieci grą w szachy oraz poznania i wyrażania siebie podczas spotkań szachowych.
2.Do celów szczegółowych należą:
– Rozwijanie wyobraźni i inteligencji
– Rozwijanie logicznego myślenia
– Rozwijanie zdolności do działania w zespole i osiągania zamierzonego celu
– Wyrabianie poczucia ładu, porządku i estetyki
– Kształtowanie percepcji wzrokowej
– Oddziaływanie na zmysły
– Poczucie własnej wartości
– Poznawanie i bogacenie słownika terminów szachowych
– Umiejętność koordynowania ze sobą ruchów
– Posługiwanie się symbolami szachowymi w celu pokonania bariery językowej
– Czerpanie radości i zadowolenia grą w szachy

Program koła szachowego

1 Tematyka zajęć
2 Historia szachów.
3 Szachownica i jej opis.
4 Bierki szachowe, nazwy, ruchy bierek.
5 Szachownica i figury –zapoznanie uczniów z grą .
6 Debiuty (otwarcie).
7 Podstawy taktyki. Strategia szachowa.
8 Gra środkowa.
9 Rozgrywanie partii szachowych.
10 Analiza rozegranych partii.
11 Zapis rozgrywanych partii.
12 Rozwiązywanie zagadek szachowych.
13 Zapoznanie z regulaminem szachowym (wybrane zagadnienia).
14 Turnieje szachowe.
15 Treningowe rozgrywki .
16 Łamigłówki szachowe- mat w 1 i w 2 posunięciach
17 Turniej szachowy mający wyłonić reprezentację szkoły na zawody międzyszkolne.
– zasady posługiwania się zegarem
18 Zakończenia partii szachowych .

Metody i narzędzia sprawdzania umiejętności

Główną metodą będzie ukierunkowanie ucznia na samodzielne myślenie, dzięki któremu posiądzie on umiejętność szukania i zastosowania prawidłowych rozwiązań podczas rozgrywek. Podstawowym narzędziem do dokonania oceny efektów pracy ucznia będzie obserwacja przez nauczyciela podczas zajęć: umiejętności rywalizacji z graczami –postawa fair play, samodzielne eliminowanie błędnych posunięć, zaangażowanie ucznia do zdrowej rywalizacji, umiejętność zmatowania przeciwnika, umiejętność posługiwania się zegarem szachowym, umiejętność myślenia podczas rozgrywanej partii szachowej.

Przewidywane osiągnięcia i podstawy ucznia
Uczeń:
– potrafi w pełni koncentrować się podczas gry,- zna zasady fair play dążąc do zdrowej rywalizacji
– dąży do osiągania sukcesu podczas zawodów międzyszkolnych.
– potrafi przeanalizować popełnione błędy i je korygować,
– zna podstawowe zasady gry w szachy oraz pomaga innym początkującym szachistom w ich opanowaniu.